{"id":126,"date":"2022-11-18T13:14:01","date_gmt":"2022-11-18T13:14:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/?p=126"},"modified":"2022-11-18T13:36:37","modified_gmt":"2022-11-18T13:36:37","slug":"milliyetcilik-tarih-teori-temel-meseleler","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/2022\/11\/18\/milliyetcilik-tarih-teori-temel-meseleler\/","title":{"rendered":"Milliyet\u00e7ilik-Tarih, Teori, Temel Meseleler"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-align-center\">\u00d6NS\u00d6Z<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar\u0131n birtak\u0131m kavramlar\u0131 anlamalar\u0131 ve anlamland\u0131rmalar\u0131 kendi\u00a0ki\u015fisel ge\u00e7mi\u015flerinden \u00e7ok derin\u00a0izler ta\u015f\u0131r. Milliyet\u00e7ili\u011fe dair benim zihnimde canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan\u00a0iki\u00a0enstantane vard\u0131r. Bunlardan\u00a0ilki\u00a0talebelik y\u0131llar\u0131ma aittir. M\u00fclkiye\u2019de lisans \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131f\u00a0ikinci\u00a0d\u00f6nemde \u2018seminer\u2019 ad\u0131 verilen derste 1915 olaylar\u0131 \u00fczerine 45-50 sayfal\u0131k bir \u00f6dev haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131m. Notumu verecek olan hoca, sunumumu ger\u00e7ekle\u015ftirdikten sonra bana milliyet\u00e7i\u00a0olup olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 sordu. Ankara\u2019ya geldi\u011finde arkada\u015f\/abi\u00a0olarak Nizam-\u0131 \u00c2lem Ocaklar\u0131\u2019ndaki\u00a0mesaisi\u00a0dolay\u0131s\u0131yla lisans e\u011fitimini\u00a0tamamlayamam\u0131\u015f\u00a0B\u00fclent\u00a0\u015eipal\u2019i, ev arkada\u015f\u0131 olarak Arif Erkul\u2019u, Fatih Akta\u015f\u2019\u0131, Zafer Bahad\u0131r Kaya\u2019y\u0131, n\u00e2m-\u0131 di\u011fer Zafer Ba\u015fkan\u2019\u0131 ve sonuna \u201creis\u201d s\u0131fat\u0131 eklenmi\u015f insanlar\u0131 tan\u0131m\u0131\u015f\u00a0birisi\u00a0olarak \u201cevet\u201d deyince, nedendir bilinmez, kendisinin de Stalinist bir ailede yeti\u015fti\u011fini\u00a0s\u00f6yleme\u00a0ihtiyac\u0131 hissetti\u00a0ve milliyet\u00e7ili\u011fe\u00a0ili\u015fkin birtak\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015flerinden bahsetti. Elbette s\u00f6ylediklerinin hepsi\u00a0olumsuz yarg\u0131lar ta\u015f\u0131yordu. O g\u00fcnk\u00fc bilgi\u00a0ve deneyimimle s\u00f6ylediklerine cevap veremedim. Fakat bu olumsuz deneyim\u00a0<em>T\u00fcrkiye G\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc\u00a0<\/em>dergisinde Mustafa \u00c7al\u0131k\u2019la tan\u0131\u015fmam\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7an bir olaya vesile olmu\u015f\u00a0oldu.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>\u0130kinci&nbsp;enstantane&nbsp;ise bir Rumeli&nbsp;seyahatinden: Manast\u0131r\u2019da, cesameti&nbsp;(!) t\u00fcrk\u00fclere konu olan \u00e7e\u015fmeyi&nbsp;aray\u0131p buldu\u011fumuzda ba\u015f\u0131nda ya\u015f\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f,&nbsp;ila\u00e7lar\u0131n\u0131&nbsp;i\u00e7meye \u00e7al\u0131\u015fan bir amca&nbsp;ile kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131k. \u00c7e\u015fmenin bak\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na s\u00f6ylenirken amcan\u0131n bizi&nbsp;dikkatle dinledi\u011fini&nbsp;fark ettim. Konu\u015fmak&nbsp;istedi\u011fi&nbsp;belliydi, \u201cAmca T\u00fcrk m\u00fcs\u00fcn?\u201d diye sordu\u011fumda sa\u011f&nbsp;elini&nbsp;g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fcn soluna do\u011fru hafif\u00e7e bast\u0131rarak \u201celhamd\u00fclillah\u201d dedi.&nbsp;\u0130\u015fte T\u00fcrkl\u00fck dedi\u011fimiz fenomeni&nbsp;anlamak&nbsp;i\u00e7in ba\u015flanmas\u0131 gereken yeri&nbsp;bana g\u00f6steren, ad\u0131n\u0131 dahi&nbsp;bilmedi\u011fim bu amca olmu\u015ftur. Bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131,&nbsp;ismini&nbsp;dahi&nbsp;bilmedi\u011fim, g\u00e2lip&nbsp;ihtimalle ne bu kitab\u0131 okuyacak ne de haberdar olacak bu has T\u00fcrk\u2019e&nbsp;ithaf ediyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Mustafa \u00c7al\u0131k\u2019la&nbsp;ilk g\u00f6r\u00fc\u015fmemizde s\u00f6yledi\u011fi&nbsp;T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fine ait dilin kabal\u0131ktan kurtulup daha sofistike h\u00e2le gelmesi gerekti\u011fi&nbsp;mealindeki&nbsp;c\u00fcmlesini&nbsp;akademik hayat\u0131m boyunca \u00e7ok \u00f6nemsedim. Bu metin, milliyet\u00e7ili\u011fe ait dilin arzulanan ve hak etti\u011fi&nbsp;pozisyonu kazanmas\u0131 ad\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015f&nbsp;okumalar\u0131n bir \u00f6zeti&nbsp;olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>1990\u2019larla birlikte t\u00fcm d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi&nbsp;T\u00fcrkiye\u2019de de milliyet\u00e7ilik \u00fczerine literat\u00fcr\u00fcn h\u0131zla geli\u015fti\u011fi&nbsp;g\u00f6zlenir. Bunda k\u00fcresel geli\u015fmelerin etkisi&nbsp;oldu\u011fu kadar 12 Eyl\u00fcl rejiminin \u201cAtat\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi\u201d ad\u0131 alt\u0131nda dayatt\u0131\u011f\u0131 fa\u015fizan birtak\u0131m uygulamalar\u0131n da etkisi&nbsp;vard\u0131r. Bu durum T\u00fcrkiye\u2019de bir taraftan milliyet\u00e7ili\u011fe&nbsp;ili\u015fkin ele\u015ftirel e\u011filimin akademi&nbsp;d\u00fcnyas\u0131nda k\u00f6k salmas\u0131na sebep olurken di\u011fer taraftan milliyet\u00e7i&nbsp;s\u00f6ylemin entelekt\u00fcel kapasitesinin t\u00f6rp\u00fclenmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlardan m\u00fctevellit T\u00fcrk milliyet\u00e7i\u011finin siyasal g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc artmas\u0131na ra\u011fmen ters&nbsp;ivme&nbsp;ile&nbsp;ideolojik derinli\u011finin gittik\u00e7e s\u0131\u011fla\u015fmas\u0131na tan\u0131k olmaktay\u0131z. Bu olgu&nbsp;ise refleksif boyutunun \u00e7ok daha belirgin bir h\u00e2l almas\u0131na sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p>Elinizdeki&nbsp;metin yukar\u0131da genel \u00e7er\u00e7evesi&nbsp;\u00e7izilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan \u00e7ok temel bir mesele etraf\u0131ndaki&nbsp;tart\u0131\u015fmalar\u0131, meselenin tarihsel boyutunu ve teorile\u015ftirilme \u00e7abalar\u0131n\u0131 ele almaktad\u0131r. Metnin amac\u0131; milliyet\u00e7ilik \u00fczerine hem genel okuyucuya hem de ara\u015ft\u0131rmac\u0131lara hitap edecek bi\u00e7imde&nbsp;<em>komprime&nbsp;<\/em>bir \u00e7er\u00e7eve \u00e7izmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n tamamlanmas\u0131 s\u00fcrecinde te\u015fekk\u00fcr\u00fc bor\u00e7 bildi\u011fim dostlar\u0131n ba\u015f\u0131nda L\u00fctfi&nbsp;Sunar\u2019\u0131 anmal\u0131y\u0131m. Bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 bana teklif eden, uzun bir metni&nbsp;gere\u011fi&nbsp;kadar k\u0131saltmak ve daha organize h\u00e2le gelmesini&nbsp;sa\u011flamak&nbsp;i\u00e7in olduk\u00e7a \u00e7aba sarf eden, \u00f6nerileriyle tart\u0131\u015fmalar\u0131n geli\u015ftirilmesine katk\u0131 sa\u011flayan, her Be\u015fikta\u015f&nbsp;ma\u00e7\u0131 \u00f6ncesi&nbsp;a\u011fa\u00e7l\u0131 yolda y\u00fcr\u00fcrken ya da ma\u00e7 sonras\u0131 vapurla \u00dcsk\u00fcdar\u2019a ge\u00e7erken kitab\u0131n ak\u0131betine dair sualleriyle beni&nbsp;galibiyetin sevincinden ya da ma\u011flubiyetin h\u00fczn\u00fcnden h\u0131zla \u00e7\u0131kmaya zorlay\u0131p ger\u00e7ek g\u00fcndemime d\u00f6nmemi&nbsp;sa\u011flayan L\u00fctfi&nbsp;Sunar\u2019a \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7al\u0131\u015fman\u0131n ortaya \u00e7\u0131kma s\u00fcrecinde Mahmut Hakk\u0131 Ak\u0131n, Yunus&nbsp;\u015eahbaz, Ali&nbsp;Zafer Sa\u011f\u0131ro\u011flu, Onur Bayrak, Abdullah \u00d6z\u00e7elik, Ayta\u00e7 Y\u0131ld\u0131z, Bahattin Cizreli, Mesut Arslan&nbsp;ile yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z tart\u0131\u015fmalar, ufuk a\u00e7\u0131c\u0131 katk\u0131lar sa\u011flad\u0131. Ebuzer Demirci,&nbsp;<em>T\u00fcrkiye Notlar\u0131&nbsp;<\/em>dergisine verdi\u011fi&nbsp;destekle omzumdan&nbsp;inan\u0131lmaz bir y\u00fck almakla kalmad\u0131, ABD\u2019deki&nbsp;master \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 s\u00fcrecinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 yeni&nbsp;makalelerden, kitaplardan beni&nbsp;haberdar ederek g\u00fcncel tart\u0131\u015fmalar\u0131 takip edebilmemi&nbsp;de sa\u011flad\u0131. D\u00fcnya durduk\u00e7a ya\u015fayas\u0131 Kurtulu\u015f&nbsp;Kayal\u0131, bitmek bilmeyen enerjisi&nbsp;ve her seferinde hayrete d\u00fc\u015f\u00fcren haf\u0131zas\u0131yla paha bi\u00e7ilmez bir destek verdi. Ali&nbsp;G\u00f6khan Tu\u011f, her zamanki&nbsp;gibi ihtiya\u00e7 duydu\u011fum b\u00fct\u00fcn kaynaklar\u0131 -on be\u015f&nbsp;y\u0131la yak\u0131n tan\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve dostlu\u011fumuzu s\u00f6ylemeden ge\u00e7emeyece\u011fim- kendi i\u015flerini&nbsp;\u00f6teleyerek tedarik etti. Aziz dostum Ahmet Burhan Ko\u00e7\u2019un&nbsp;ismini&nbsp;de bu b\u00e2bda anmal\u0131y\u0131m. Kenan \u00c7ap\u0131k metnin son halini&nbsp;okuyarak \u00f6nerilerde bulundu. Hepsine&nbsp;\u015f\u00fckran bor\u00e7luyum. Ba\u015f\u0131m ne zaman s\u0131k\u0131\u015fsa, can\u0131m ne zaman s\u0131k\u0131lsa arad\u0131\u011f\u0131m abim, hem\u015fehrim Erdal Arslan\u2019\u0131n deste\u011fini&nbsp;anmadan ge\u00e7mek kadir\u015finasl\u0131\u011fa s\u0131\u011fmaz, \u00f6mr\u00fc uzun olsun.<\/p>\n\n\n\n<p>Son olarak kendilerine ay\u0131rmam gereken zaman\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m&nbsp;i\u00e7in harcamam\u0131 anlay\u0131\u015fla kar\u015f\u0131layan Zeynep\u2019e ve onunla oynamad\u0131\u011f\u0131m&nbsp;i\u00e7in bana s\u00fcrekli&nbsp;k\u0131zan ama annesi&nbsp;taraf\u0131ndan bir&nbsp;\u015fekilde&nbsp;ikna edilen Nusret Enver\u2019e&nbsp;\u015f\u00fckran bor\u00e7lu oldu\u011fumu&nbsp;ifade etmek&nbsp;isterim. Hatas\u0131z metin olmad\u0131\u011f\u0131&nbsp;\u015f\u00fcphe g\u00f6t\u00fcrmez; burada g\u00f6zden ka\u00e7an ya da eksik kalan noktalardan elbette ki&nbsp;m\u00fcellifi&nbsp;sorumludur.<\/p>\n\n\n\n<p>09.02.2020<\/p>\n\n\n\n<p>Ke\u00e7i\u00f6ren<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6NS\u00d6Z \u0130nsanlar\u0131n birtak\u0131m kavramlar\u0131 anlamalar\u0131 ve anlamland\u0131rmalar\u0131 kendi\u00a0ki\u015fisel ge\u00e7mi\u015flerinden \u00e7ok derin\u00a0izler ta\u015f\u0131r. Milliyet\u00e7ili\u011fe dair benim zihnimde canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan\u00a0iki\u00a0enstantane vard\u0131r. Bunlardan\u00a0ilki\u00a0talebelik y\u0131llar\u0131ma aittir. M\u00fclkiye\u2019de lisans \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131f\u00a0ikinci\u00a0d\u00f6nemde \u2018seminer\u2019 ad\u0131 verilen derste 1915 olaylar\u0131 \u00fczerine 45-50 sayfal\u0131k bir \u00f6dev haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131m. Notumu verecek&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":128,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-126","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kitaplarim"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=126"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":133,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126\/revisions\/133"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/128"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=126"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=126"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.onerbucukcu.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}